Do 2030 r. nawet 500 mld zł może trafić do sektora ciepłowniczego – wynika z projektu aktualizacji Krajowego Planu na rzecz Energii i Klimatu (KPEiK). Skala planowanych inwestycji jest bezprecedensowa i oznacza dla miast wejście w nowy etap rozwoju infrastruktury energetycznej. Eksperci podkreślają jednak, że powodzenie tej transformacji będzie w dużej mierze zależeć od jakości przygotowania postępowań przetargowych i kontraktów.
Ciepłownictwo jednym z największych projektów inwestycyjnych w Polsce
Transformacja systemów ciepłowniczych przestaje być elementem długofalowej polityki klimatycznej, a staje się realnym programem inwestycyjnym realizowanym na poziomie lokalnym. W praktyce oznacza to modernizację źródeł ciepła, rozwój instalacji OZE, wykorzystanie ciepła odpadowego oraz integrację systemów ciepłowniczych z elektroenergetyką.
Zmiana obejmuje nie tylko technologię, ale także sposób planowania inwestycji i zarządzania infrastrukturą. Samorządy coraz częściej będą pełnić rolę aktywnych uczestników rynku energii – odpowiadając zarówno za rozwój systemów, jak i ich efektywność.
– Transformacja ciepłownictwa nabiera realnego tempa i w praktyce będzie realizowana przede wszystkim na poziomie lokalnym. Samorządy stają się jednym z kluczowych uczestników tego procesu – jako właściciele infrastruktury, zamawiający i podmioty odpowiedzialne za rozwój energetyczny miast – mówi ekspert ds. obsługi samorządów mec. Bartłomiej Tkaczyk, partner w kancelarii LEGALLY.SMART.
Zamówienia publiczne jako fundament transformacji
Skala inwestycji oznacza, że zamówienia publiczne staną się jednym z głównych narzędzi realizacji transformacji energetycznej. To w ich ramach będą prowadzone projekty obejmujące modernizację źródeł ciepła, rozwój sieci, magazyny energii czy integrację odnawialnych źródeł.
W praktyce oznacza to konieczność projektowania postępowań, które uwzględniają nie tylko koszt inwestycji, ale również jej efektywność energetyczną, trwałość technologii oraz zgodność z regulacjami unijnymi i warunkami finansowania.
– Przy tej skali inwestycji kluczowe znaczenie ma jakość przygotowania postępowań. Zamówienia publiczne będą nie tylko narzędziem wyboru wykonawcy, ale też elementem, który decyduje o stabilności finansowania i możliwości realizacji projektów w kolejnych latach – wskazuje mec. Bartłomiej Tkaczyk.
Nowa rola samorządów w systemie energetycznym
Transformacja ciepłownictwa oznacza także zmianę modelu funkcjonowania miast. W miejsce dotychczasowego podejścia, opartego na eksploatacji infrastruktury, pojawia się konieczność długoterminowego planowania inwestycji, zarządzania lokalnym miksem energetycznym i współpracy z rynkiem energii.
W najbliższych latach to właśnie energetyka lokalna może stać się jednym z najważniejszych obszarów aktywności inwestycyjnej samorządów – porównywalnym skalą z rozwojem infrastruktury transportowej czy wodno-kanalizacyjnej w poprzednich dekadach.
– Mówimy o procesie, który będzie miał wpływ na funkcjonowanie miast przez kolejne kilkadziesiąt lat. Dlatego kluczowe jest, aby inwestycje były nie tylko realizowane szybko, ale przede wszystkim dobrze przygotowane – podsumowuje mec. Tkaczyk.